Bilim insanlarının Dünya’nın merkezine doğru açtıkları delik, dış kabuğun en alt tabakasına kadar ulaştı. Gelecek yıllarda hedef mantoyu da delerek merkeze doğru ilerlemek. Entegre Okyanus Delme Programı (EODP) adlı proje çerçevesinde, Dünya’nın sert dış kabuğu ile sıcak ve yumuşak iç çekirdeğini ayıran ‘Mohorovicic’ tabakasına ulaşılacak. Kısa adıyla ‘Moho’ tabakasının derinliği dış yüzeye göre değişiyor. Okyanus tabanını delen EODP bilim insanları, şimdilik 1.416 metre derine indiler. Moho’ya ulaşma yolunda yerkabuğunda yaklaşık 305 metre daha mesafe kaldı.
Delik ‘Atlantis Massif’ olarak bilinen Atlas Okyanusu’nun iki büyük tektonik platosunun kesiştiği noktada açılıyor. Bu bölgenin seçilmesinin nedeni ise, su derinliğinin okyanusun diğer bölgelerine göre daha sığ olması.
DÜNYA’NIN KARMAŞIK JEOLOJİK YAPISI
İnilen derinlikten çıkarılan kaya parçaları, Dünya’nın oluşumu ile ilgili jeolojik detayları açığa kavuşturacak. Bilim insanları özellikle okyanus tabanının oluşumu ile ilgileniyorlar. Araştırma ekibinden Texas A&M Üniversitesi uzmanı Jay Miller, şimdiye dek çıkarılan kaya örneklerinin Dünya’nın oluşumunun sanıldığından da karmaşık bir yapıya sahip olduğunu gösterdiğini söylüyor. Dr. Miller, araştırmayı şöyle özetliyor; “Ne zaman bir delik açıp yeni kayalar çıkarsak, Dünya’nın jeolojik oluşumunu yeniden yazıyoruz.”
MANTOYA SEYAHAT GELECEK YILA
Dünya’nın mantosuna ulaşma yolunda bilim insanları başka bir noktada yeni bir delik açmak ile mevcut deliği ilerletmek arasında kaldı. Bu karar, gelecek yıla kadar verilmeyecek. University of Wyoming jeoloğu Dr. Barbara John, “Şimdilik, inilen yere kadar olan kaya yapısını incelemeye odaklandık, bu bölgedeki jeolojik çalışmalarımız bitince mantoya doğru yeniden yol alacağız” diye konuştu. Dünya’nın merkezine doğru delme çalışması, ABD’nin en önemli bilim kurumlarından National Science Foundation ve Japonya Kültür ve Eğitim Bakanlığı tarafından destekleniyor.
DÜNYANIN ALTI AYRI BİR DÜNYA
Dünyanın yarıçapı yaklaşık olarak 6 bin 400 kilometre; merkeze doğru önce kabuk, manto ve çekirdek katmanlarından oluşuyor. Dış kabuğun kalınlığının karadan 30 kilometre, denizlerden ise 5 kilometre olduğu düşünülüyor. Daha sert ve delinebilir bu tabaka, depremlerin de meydana geldiği katman. Dünya’nın mantosu daha esnek olup çekirdeğe doğru 2 bin 900 kilometre kadar yaklaşıyor. Çekirdek ise, son derece sert iç çekirdek ve yumuşak dış çekirdekten oluşuyor. Çekirdekte yüksek miktarda bulunan demir de dünyanın manyetik alanlarının oluşmasını sağlıyor.

Kaynak: Reuters

__________________