İSLAM TARİHİ İLE İLGİLİ ÖSS SORULARI (1984–2004)

1. İslam mimarisinin değişik İslam ülkelerindeki uygulamaları arasında birçok benzerlikler olduğu gibi üslup ve biçim yönünden önemli farklılıklar vardır.
Bu tür farkların ortaya çıkmasında aşağıdakilerden hangisinin diğerlerinden daha etkili olduğu savunulabilir?

A) Ekonomik yapının
B) Ulaşım ve haberleşmenin
C) Ulusal kültür ve coğrafi özelliklerin
D) İdari ve siyasi yapının
E) Mezhep ayrılıklarının
Cevap: C (1984-ÖSS)

2. İslamiyet’in ilk yıllarında Arapların özgün bir mimarileri yokken, giderek mimaride belirgin bir Arap sanatı ve üslubu doğmuştur.
Bu kültürel değişmeyi sağlayan başlıca etken aşağıdakilerden hangisidir?

A) Çok tanrılı dinler
B) Eski Arap uygarlığı
C) Arap-Çin ilişkileri
D) Fethedilen ülkelerin kültürleri
E) Hellen uygarlığı
Cevap: D (1986-ÖSS)

3. İslamiyet’ten önce Mekke'yi ziyaret eden Araplar, kurdukları büyük panayırda alışveriş yaparlar, eğlenceler ve spor karşılaşmaları düzenlerler, sonra da Kâbe’deki putları ziyaret ederlerdi.
Aşağıdakilerden hangisi bu parçadan çıkarılabilecek bir sonuç değildir?

A) Mekke'nin kutsal olduğu
B) Arapların ticarete önem verdikleri
C) Arapların çok tanrılı dinlere inandıkları
D) Kutsal yerlerin ziyaret edilmekte olduğu
E) Araplar arasında siyasi birlik bulunduğu
Cevap: E (1987-ÖSS)

4. Aşağıdakilerin hangisi Mekkelilerin, Hicret'ten sonra Medine'de toplanan Müslümanları bir güç olarak kabul ettiklerini gösteren bir kanıt değildir?

A) Kervan ticaretini sürdürmeleri
B) Medinelilere karşı Uhud Savaşı'nı yapmaları
C) Müslümanlara karşı baskılarını artırmaları
D) Müslümanların Kâbe’yi ziyaretlerini engellemeye çalışmaları
E)Hz. Muhammed’le Hudeybiye Antlaşması’nı imzalamaları
Cevap: A (1990-ÖSS)

5. Hicret'ten sonra Hz. Muhammed Medine halkına, savaşlara kimlerin katılacağına karar verme yetkisinin kendisine ait olduğu, Müslüman olsun olmasın herkesin eşit haklara sahip olacağını, dış baskılara karşı birlikte hareket edileceğini duyurmuştur.
Bu duyuru aşağıdakilerden hangisine kanıt olabilir?

A) Hicretin, yeni bir takvimin başlangıcı kabul edildiğine
B) Yeni bir devletin temellerinin atılmakta olduğuna
C) Ülke savunmasının Müslümanlara bırakıldığına
D) Askerliğin meslek haline geldiğine
E) Askeri ve siyasi işlerin birbirinden ayrıldığına
Cevap: B (1992-ÖSS)

6. Yeni bir felsefi görüşü veya sanat akımını yaymaya çalışanlar gibi Hz. Muhammed de İslam dinini yayarken başlangıçta büyük tepkiyle karşılaşmıştır.
Bu durum aşağıdakilerden hangisine bir kanıt olabilir?

A) Toplumların alışkanlıklarını değiştirmek zordur
B) Sosyal gelişmeler kentleşmenin bir sonucudur
C) Dinde, düşüncede ve yönetimde eski uygulamalar geçerlidir.
D) İnsan hak ve özgürlüklerinin belirli sınırları vardır
E) Sanat etkilerinde dinlerin etkisi vardır
Cevap: A (1993-ÖSS)

7. Hz. Ebubekir döneminde,
— Yalancı peygamberler ortadan kaldırılmış,
— İç ayaklanmalar bastırılmış,
— Dinlerinden dönen Arap kabilelerin yeniden Müslüman olmaları sağlanmıştır.
Hz. Ebubekir dönemindeki bu gelişmelerin tümü birlikte düşünüldüğünde bunlar, aşağıdakilerden hangisinin bir kanıtıdır?

A) Ayaklanmaların ekonomik nedenlerden çıktığının
B) Mezhep ayrılıklarına son verildiğinin
C) Dini ve siyasi yönden etkinlik kazanıldığının
D) Halifelik seçiminde kabilelerin etkili olduğunun
E) Arap kabileleri arasında göçebe hayatın yaygınlaştığının
Cevap: C (1993-ÖSS)

8. Ortaçağda Müslüman bilim adamlarının eski Yunan Filozoflarının eserlerinden yaptıkları çeviriler daha sonra Avrupalıların Ortaçağ Anlayışından kurtulmalarında önemli bir etken olmuştur.
Bu bilgiye dayanarak, aşağıdaki yorumlardan hangisine ulaşılamaz?

A) Avrupalılar İslam kaynaklarından yararlanmıştır.
B) Çevirilerin yapıldığı dönemde İslam dünyasında Avrupa'dan daha aydın bir düşünce ortamı vardır.
C) Eskiçağ Yunan düşünürleri Ortaçağdaki Avrupa düşünürlerinden farklı bir anlayış içindedirler
D) Ortaçağda Müslüman-Hıristiyan çatışması sona ermiştir
E) İslamiyet bilime, pozitif ve akılcı düşünceye karşı değildir
Cevap: D (1994-ÖSS)

9. Dört Halife döneminde bütün Müslümanlar kardeş kabul edildiği halde, Emeviler döneminde Araplar diğer Müslümanlardan üstün görülmüşlerdir.
Emeviler dönemindeki bu anlayış aşağıdakilerden hangisine ortam hazırlamıştır?

A) Hukuk alanındaki ilk örgütlenmenin başlamasına
B) Arap Yarımadası'nda İslamiyet'in yayılmasına
C) Kur'an nüshalarının eyaletlere gönderilmesine
D) Değişik kültürlerden insanların bir arada yaşamasına
E) Siyasi kargaşaların başlamasına
Cevap: E (1995-ÖSS)

10. İslam dünyasının ünlü bilginlerinden İbni Sina'nın ''Kanun'' adlı eseri Batılılar tarafından on beş defa Latinceye çevrilerek tıp öğretiminde kullanılmıştır.
Bu durum aşağıdaki genellemelerden hangisini doğrulamaz?

A) İslam dini bilimsel gelişmelere açıktır.
B) Pozitif bilimlerde İslam bilginlerinin de hizmetleri vardır.
C) Tıp alanında da İslam bilgini yetişmiştir.
D) Pozitif bilimler İslamiyet’le birlikte doğmuştur.
E) Batı dünyası İslam bilginlerinden yaralanmıştır.
Cevap: D (1995-ÖSS)

11. Hz. Muhammed döneminde, İslamiyet'i yeni kabul etmiş, puta tapmaktan henüz ayrılmış kişilerin anılarını canlandırmamak için resim ve heykel yasaklanmış; bu yasağa rağmen Emeviler döneminde Kasr-ül Hayr sarayı, Abbasiler döneminde ise Balkuvara Sarayı resim, kabartma ve heykellerle süslenmiştir.
Aşağıdakilerin hangisi İslam Devleti'nin kuruluşundan Abbasiler dönemine kadar geçen zaman içinde sanat anlayışındaki bu değişikliğin nedenlerinden biridir?

A) Sınırların genişlemesi sonucu değişik kültürlerle ilişkiye girilmesi
B) İslam Devleti'nin ekonomik yönden güçlü olması
C) Din ve devlet işlerinin birbirinden ayrılması
D) İslamiyet'te ayrılıkların başlaması
E) Emeviler döneminde halifeliğin saltanat haline getirilmesi
Cevap: A (1996-ÖSS)

12. İslamiyet'i kabul eden Mısır ve Kuzey Afrika'nın Arap olmayan yerli halkı sadece din değiştirmekle kalmayarak zamanla yeni bir kimlik de kazandılar. Türkler ve İranlılar ise din değiştirmelerine karşın imliklerini korudular.
Türklerin ve İranlıların kimliklerini korumaları aşağıdakilerden hangisinin bir sonucudur?

A) Arapçayı din dili olarak kabul etmelerinin
B) İslamiyet'i gruplar halinde kabul etmelerinin
C) Araplarla siyasal ilişkilerinin geç başlamasının
D) Ülkelerinin Arabistan'a daha uzak konumda olmasının
E) Eski ve köklü bir kültüre sahip olmalarının
Cevap : E (1996-ÖSS)

13. İslamiyet'te dini yaymak için yapılan savaşlar kutsal sayılmış, diğer yandan İslam devletlerinde Müslüman olmayan tabakaya, özel vergiler gibi belli koşullarda, din serbestliği tanınmıştır.
Bu durum, aşağıdakilerden hangisinin bir göstergesi olamaz?

A) Devlet yönetiminde hoşgörü olduğunun
B) Devlet gelirlerinin artırıldığının
C) Çeşitli vergilerin alındığının
D) İslamiyet'in yayılması için çaba harcandığının
E) Müslüman olmayanların yönetime katıldıklarının
Cevap : E (1997-ÖSS)

14. Emeviler devrinde, Araplar kendilerini soylu ve diğer Müslüman uluslardan üstün görmüşlerdir. Bütün valilik ve komutanlıklara, önemli memurluklara Araplar getirilmiştir. İslam kültür ve uygarlığının oluşmasında büyük katkıları olan, Araplar dışındaki Müslüman kişilere, Arapların kız vermeleri yasaklanmıştır.
Bu bilgilere dayanarak, aşağıdaki yargılardan hangisine varılamaz?

A) Emeviler döneminde ırkçılık politikası işlenmiştir
B) İslam uygarlığında çeşitli kültürlerin katkıları vardır
C) Emeviler devrinde toplumda ayrıcalıklı bir kesim vardır
D) Emevi yönetimi, halka eşit olanaklar tanımıştır
E) Emeviler devrinde askeri ve sivil örgütler kurulmuştur
Cevap: D (1998-ÖSS)

15. İslamiyet’i kabul eden milletler, kutsal kitaplarını okuyabilmek için Arap dilini ve alfabesini öğrenmeye başlamışlardır.
Aşağıdakilerden hangisi bu durumun sonuçlarından biri değildir?

A) Bazı toplumlarda, İslamlaşmanın Araplaşma şeklinde ortaya çıkması
B) İslamiyet’in İslam ülkeleri arasında farklı algılanması
C) İslamiyet’in kutsal kitabının, özgün biçimini koruması
D) Arap kültürünün, diğer kültürleri etkilemesi
E) Arapça sözcüklerin diğer dillerde de kullanılır hale gelmesi
Cevap: B (1999-ÖSS-İptal)

16. Emeviler Döneminde,
I. İlk Arap parasının basılması
II. Arap olmayan Müslümanlara mevali (köle) adı verilmesi
III. Aileler arasında iktidar mücadelesi olması
IV. Ülkeye katılan ulusların kültürlerinden yararlanılması
Olgularından hangileri, Arap milliyetçiliğinin göstergesi sayılabilir?

A) Yalnız I B) Yalnız IV C) I ve II D) II ve II E) III ve IV
Cevap: C (1999-ÖSS)


17.l. Hz. Ebubekir döneminde görevlendirilen bir heyet, Kur'an'ın surelerini toplamıştır.
ll. Hz. Osman zamanında Kur'an'ın düzenlenmesi yapılmıştır.
lll. Düzenlenen Kur'an çoğaltılarak çeşitli yerlere gönderilmiştir.
Yukarıdakilerden hangileri, Kur'an'ın özgün halinin bozulması, değişik biçimlerinin ortaya çıkması tehlikesini kesin olarak önlemiştir.

A) Yalnız l B) Yalnız ll C) Yalnız lll
D) l ve ll E) ll ve lll
Cevap: D (2000-ÖSS)

18. Emeviler döneminde:
l. İslamiyet’te ayrılıklar artmıştır.
ll. İslamiyet’te Müslümanlardan alınan öşür ve zekât vergilerinin alınmasına devam edilmiştir.
lll. Arap olmayan halk, Arapların diğer milletlerden üstün olmadıklarını ortaya çıkarmak için gruplar kurmuşlardır.
lV. Türkler, Emeviler’e düşman olan kuruluşlara yardım etmiştir.
Yukarıda verilenlerden hangileri, Emeviler’in yıkılmasına ortam hazırlamıştır?

A) l ve ll B) ll ve lll C) ll ve lV
D) l, ll ve lV E) l, lll ve IV
Cevap: E (2001-ÖSS)

19. İslam Devleti'nin başkenti Önce Medine, Hz. Ali zamanında ise Küfe idi. Emeviler başkenti Şam'a taşımış, Abbasiler Bağdat'ı kurarak başkent yapmışlardı.
Yalnız bu bilgiye dayanarak, İslam Devleti'yle İlgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
A) Egemen güç değiştikçe yönetim merkezinin de değiştiği
B) Güçlü bir merkezi otoriteye dayandığı
C) Siyasi yönden, zamanının en güçlü devleti olduğu
D) Kültürel etkileşim sağlanmak istendiği
E) Milliyetçilik duygularının güçlü olduğu
Cevap: A (2002-ÖSS)

20. Abbasiler, ülkelerinde yaşayan Türklere idari ve mali görevlerin yanı sıra askeri alanda da önemli görevler vermişlerdir.
Yalnız bu bilgiye dayanarak,
l. Abbasiler ve Türkler arasında kültür etkileşimi.
ll. Türkler askerlik görevi ile tanışmıştır.
lll. Abbasiler, Arap milliyetçiliği politikası uygulamamıştır.
Yargılarından hangisine ulaşılabilir?
A) Yalnız l B) Yalnız ll C) Yalnız lll
D) l ve lll E) l, ll ve lll
Cevap: A (2003-ÖSS)

21. Hz. Muhammed döneminde Bedir Savaşı'nda esir alınan Mekkelilerin bir kısmı Müslümanlara okuma yazma öğretmeleri karşılığında serbest bırakılmıştır.
Bu durum aşağıdakilerden hangisi için bir kanıt olabilir?

A) Arapça okuma yazma öğrenmenin kolay olduğu
B) Bedir Savaşı'nı Hz. Muhammed'in yönettiği
C) Okuma yazma bilen esir sayısının fazla olduğu
D) Bedir Savaşı'nın Müslümanların ilk başarısı olduğu
E) Okuma yazmaya önem verildiği
Cevap: E (2004-ÖSS)

__________________